Nội dung chính
Kế thừa di sản ngựa trong nghệ thuật Việt Nam
Ngựa không chỉ là biểu tượng võ thuật mà còn là linh hồn của nền hội họa truyền thống.
Lời mở đầu: Đối thoại giữa các thế hệ
Trong không gian sáng tạo của Lam Phong Studio tại Hà Nội, hai họa sĩ Ngô Đức Lâm và Lê Huy đã thực hiện một “viễn du” ngược thời gian, lấy cảm hứng từ các tác phẩm tiền bối như “Chuyện Ông Gióng” của Nghệ sĩ Nhân dân Ngô Mạnh Lân và những bức tranh ngựa của Lê Huy Hòa.
Những họa sĩ tiền bối: Ngô Mạnh Lân & Lê Huy Hòa
Ngô Mạnh Lân (1909‑1990) và Lê Huy Hòa (1915‑2004) là những chiến sĩ Trung đoàn Thủ đô 108, đã trải qua các trận đánh quyết liệt như Chiến dịch Điện Biên Phủ. Trải nghiệm chiến tranh đã hun đúc trong họ một niềm yêu nước sâu sắc, được thể hiện qua những bức tranh ngựa hùng tráng, mang đậm nét dân gian và ảnh hưởng của tranh dân gian, gỗ cổ và múa rối.
- Ngô Mạnh Lân: sử dụng bột màu trên giấy điệp, tạo hình ngựa mang tính sử thi, kết hợp nét chạm khắc cổ và đồ họa hiện đại.
- Lê Huy Hòa: lấy cảm hứng từ văn học cổ như Truyện Kiều, vẽ ngựa như những nhân vật trung tâm của câu chuyện, tạo nên không gian linh thiêng và trầm mặc.
Thế hệ trẻ: Ngô Đức Lâm và Lê Huy
Hai họa sĩ trẻ đã tái hiện tinh thần “thuần khiết” của các bậc tiền bối bằng kỹ thuật sơn mài truyền thống. Họ sử dụng màu đỏ son, then đen và vàng ánh kim để “tái sinh” ngựa thần Ông Gióng dưới dạng tượng sơn mài, nhưng với phong cách nhẹ nhàng, hiện đại, phù hợp với năm Bính Ngọ 2026.
Thay vì tái hiện cảnh chiến trận, các tác phẩm mới mang lại cảm giác “dạo chơi” trên đồng cỏ, cho thấy sự tự do sáng tạo và khả năng biến di sản thành thực thể sống động, không còn gánh nặng sao chép.
Giá trị và tương lai
Việc kế thừa không phải là sao chép khô khan mà là “đối thoại” với quá khứ, biến những “nguyên liệu thô” của di sản thành nguồn cảm hứng cho trí tưởng tượng hiện đại. Như lời nghệ sĩ Nguyễn Tiến khẳng định, “ngựa của mỹ thuật 2026 sẽ tự do bay trên cánh đồng di sản, tạo nên những phong cách độc đáo của riêng mình.”
NGUYỄN TIẾN